THAILAND
'มาฆบูชา'เทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีนปี69 เปิดทางเส้นธรรมรอบรอยพระพุทธบาท
ปราจีนบุรี-รายงานพิเศษ – “มาฆบูชา” ...เทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีน ครั้งที่ 40” สุดยิ่งใหญ่ เปิดเส้นทางธรรมแห่งศรัทธา รอบรอยพระพุทธบาทคู่ยุคทวารวดีใหญ่-เก่าแก่ที่สุดอายุกว่า1,500 ปี สู่การท่องเที่ยวเชิงคุณค่า ระหว่างวันที่ 24 กุมภาพันธ์ – 4 มีนาคม 2569 ณ โบราณสถานสระมรกต อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี
... “ศรีมหาโพธิ์คู่บ้าน ไผ่ตงหวานคู่เมือง ผลไม้ลือเลื่อง เขตเมืองทวารวดี” ...
เป็นคำขวัญรวมเอกลักษณ์เด่นของจังหวัดปราจีนบุรี เมืองแห่งประวัติศาสตร์ร้องรอยแห่งพระพุทธศาสนา นับตั้งแต่ยุคทวารวดี ถึงปัจจุบันที่พรั่งพร้อมด้วยอุตสาหกรรม เมืองสมุนไพร และ เมืองแห่ง 3 อุทยานมรดกโลกทางธรรมชาติใกล้กรุงเทพฯที่สุด
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดปราจีนบุรี ร่วมกับ จ.ปราจีนบุรี จัดงานแถลงข่าวการจัดงานเทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีน ครั้งที่ 40 ประจำปี 2569 กำหนดงานจัดระหว่างวันที่ 24 กุมภาพันธ์ – 4 มีนาคม 2569 ณ โบราณสถานสระมรกต อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี ภายใต้แนวคิด “เส้นทางธรรมแห่งศรัทธา รอยพระพุทธบาทคู่ เมืองอวัธยะปุระ”
โดยมี พระวชิราธิบดี ดร. เจ้าคณะจังหวัดปราจีนบุรี พร้อมด้วย นายวีระพันธ์ ดีอ่อน ผู้ว่าราชการจังหวัดปราจีนบุรี นางสุมิตรา เจริญศิลป์วัฒนธรรมจังหวัดปราจีนบุรี ดร.บังอร วิลาวัลย์ ประธานสภาวัฒนธรรมจังหวัดปราจีนบุรี พ.ต.อ.ดำรงค์ อ้วนสูงเนิน รองผู้บังคับการตำรวจภูธรจังหวัดปราจีนบุรี และ นายวัชรพล สารสอนผู้อำนวยการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (สำนักงานนครนายก) ร่วมแถลงข่าว ณ โบราณสถานวัดสระมรกต อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี แหล่งอารยธรรมโบราณสำคัญของแผ่นดิน
นายวีระพันธ์ ดีอ่อน ผู้ว่าราชการจังหวัดปราจีนบุรี กล่าวว่าประวัติการค้นพบรอยพระพุทธบาทคู่เมื่อปี พ.ศ. 2529 ซึ่งเก่าแก่ที่สุดในประเทศไทย นำไปสู่การจัดงานครั้งแรกในปี พ.ศ. 2530
งานเทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีนถือเป็นประเพณีสำคัญที่จัดต่อเนื่องยาวนานถึง 40 ปี สะท้อนรากเหง้าทางประวัติศาสตร์ ศาสนา และอัตลักษณ์ความเป็นเมืองโบราณของจังหวัดปราจีนบุรีอย่างชัดเจน
ประวัติและความสำคัญของรอยพระพุทธบาทคู่ที่เก่าแก่ที่สุดในไทย รอยพระพุทธบาทคู่ ที่ตั้งอยู่ ณ โบราณสถานสระมรกต อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี ถือเป็นรอยพระพุทธบาทที่เก่าแก่และใหญ่ที่สุดในประเทศไทย โดยมีประวัติและความสำคัญดังนี้
มีการค้นพบโดยกรมศิลปากรได้ขุดแต่งพบกลุ่มโบราณสถานสระมรกต และค้นพบรอยพระพุทธบาทคู่ เมื่อวันที่ 12 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2529 คาดว่าสร้างขึ้นในสมัยทวารวดีถึงสมัยลพบุรี ช่วงประมาณพุทธศตวรรษที่ 11 – 16 ลักษณะทางกายภาพ เป็นรอยพระพุทธบาทคู่ที่สลักลงบนพื้นศิลาแลงธรรมชาติ
ความสำคัญของรอยพระพุทธบาทคู่ เป็นหลักฐานสำคัญที่ยืนยันถึงความรุ่งเรืองในอดีตของเมืองโบราณที่ชื่อว่า "เมืองอวัยปุระ" หรือ "เมืองศรีมโหสถ" ซึ่งมีอายุกว่าพันปี
ความสำคัญของงาน ในปี พ.ศ. 2569 นี้เป็นการจัดงานครั้งที่ 40 เพื่ออนุรักษ์สืบสานประเพณีทางพระพุทธศาสนาและส่งเสริมการท่องเที่ยวของจังหวัด ความพร้อมจังหวัดมีความพร้อมในทุกมิติ ทั้งการจัดระเบียบจราจร พื้นที่จอดรถ และความปลอดภัย โดยมีไฮไลต์สำคัญคือ การเวียนเทียนรอบรอยพระพุทธบาทคู่ และการแสดงแสง สี เสียง นายวีระพันธ์กล่าว
ด้านพระวชิราธิบดี ดร. เจ้าคณะจังหวัดปราจีนบุรี กล่าวว่า รอยพระพุทธบาทนี้ เป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่ยืนยันว่า ดินแดนแห่งนี้เคยเป็นสุวรรณภูมิที่พระพุทธศาสนาได้แผ่ขยายเข้ามาประดิษฐานอย่างมั่นคงมาอย่างยาวนาน
เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่พุทธศาสนิกชนให้ความเคารพศรัทธา โดยเฉพาะในวันมาฆบูชาที่จะมีการจัดกิจกรรม "ธุดงค์ตามรอยบาทพระศาสดา" และพิธีเวียนเทียนรอบรอยพระพุทธบาทคู่ ซึ่งถือเป็น Unseen ของจังหวัดปราจีนบุรี จุดเริ่มต้นของประเพณี หลังจากที่การค้นพบรอยพระพุทธบาทคู่นี้ในปี 2529 นำไปสู่การจัดงานเทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีนครั้งแรกในปี พ.ศ. 2530 และสืบทอดมาอย่างยาวนานจนถึงปัจจุบัน
ความศรัทธาของชาวปราจีนบุรีต่อรอยพระพุทธบาทคู่นั้น เริ่มจัดงานครั้งแรก หลังการขุดค้นพบโบราณาสถานและโดยจัดงานครั้งแรกในปี 2530 ช่วงเทศกาลวันมาฆบูชา (วันจาตุรงคสันนิบาต) ซึ่งเป็นหัวใจธรรมะเน้นย้ำหลักโอวาทปาติโมกข์ คือ "ทำความดี ละเว้นความชั่ว ทำจิตใจให้บริสุทธิ์"
เป้าหมายการจัดงาน เพื่อสืบทอดอายุพระพุทธศาสนาและรักษาประวัติศาสตร์ความยิ่งใหญ่ของเมืองโบราณศรีมโหสถที่มีอายุกว่าพันปี พระวชิราธิบดี ดร.กล่าว
ขณะที่ ดร.บังอร วิลาวัลย์ ประธานสภาวัฒนธรรมจังหวัดปราจีนบุรี กล่าวว่า การจัดงานได้นำศิลปวัฒนธรรมพื้นบ้านมาร่วม เน้นการนำอัตลักษณ์ของทั้ง 7 อำเภอในจังหวัด ทั้งด้านอาหาร ภาษา การแต่งกาย และวิถีชีวิตมาจัดแสดงให้โดดเด่น
กิจกรรมไฮไลต์ มีการแสดงศิลปวัฒนธรรมจากเยาวชนและคนในชุมชนระหว่างวันที่ 25 - 28 กุมภาพันธ์ และการสาธิตมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม แฟชั่นโชว์พิเศษ มีการเดินแบบชุดไทยพระราชนิยม 8 แบบ ในวันที่ 28 กุมภาพันธ์ เพื่อส่งเสริม Soft Power ผ้าไทย เป็นต้น ดร.บังอรกล่าว
ด้าน นางสุมิตรา เจริญศิลป์ วัฒนธรรมจังหวัดปราจีนบุรี กล่าวว่า รอยพระพุทธบาทคู่แห่งนี้จึงไม่ได้เป็นเพียงโบราณวัตถุ แต่เป็น "รากแก้วแห่งบุญ" ที่เชื่อมโยงประวัติศาสตร์ ความศรัทธา และวิถีชีวิตของชาวปราจีนบุรีเข้าไว้ด้วยกัน งานมาฆปูรมีศรีปราจีน ครั้งที่ 40 (24 ก.พ. - 4 มี.ค. 2569) มีกิจกรรมไฮไลต์ที่น่าสนใจซึ่งเน้นทั้งด้านความศรัทธาและซอฟต์พาวเวอร์ทางวัฒนธรรม ดังนี้
- เส้นทางธรรมแห่งศรัทธา: กิจกรรมธรรมยาตราเดินธุดงค์ตามรอยบาทพระศาสดาของคณะสงฆ์ผ่าน 7 อำเภอ และการร่วมเดินนมัสการรอยพระพุทธบาทคู่ที่เก่าแก่ที่สุดในไทยพิเศษปีนี้วันวาเลนไทน์เจ้าคุณพระสินีนาถ พิลาสกัลยาณี มาจังหวัดปราจีนบุรีเดินทางมาร่วมสักการะรอยพระพุทธบาทคู่ในงาน และ นมัสการต้นพระศรีมหาโพธิ์ต้นใหญ่และเก่าแก่ที่สุดอายุกว่า 2,500 ปี นำหน่อมาจาก้มิงพุทธคยา ต้นเดียวกับพระพุทธเจ้าทรงตรัสรู้(14 ก.พ.)
- พิธีเวียนเทียน Unseen: การเวียนเทียนรอบรอยพระพุทธบาทคู่ในวันมาฆบูชา (3 มี.ค.) ซึ่งถือเป็นจุดเด่นสำคัญของงาน
- การแสดงแสง สี เสียง: การแสดงย้อนรอยประวัติศาสตร์เมืองอวัยปุระและเส้นทางธรรมแห่งศรัทธาด้วยเทคโนโลยีทันสมัย (1-3 มี.ค.)
- วัฒนธรรมและแฟชั่น: การแสดงศิลปวัฒนธรรมจากทั้ง 7 อำเภอ, และไฮไลต์พิเศษคือการเดินแบบชุดไทยพระราชนิยม 8 แบบ ในวันที่ 28 ก.พ.
- ตลาดวัฒนธรรม: การจำหน่ายผลิตภัณฑ์ชุมชน OTOP และตลาดวัฒนธรรมย้อนยุคเมืองอวัยปุระกว่า 50 ร้านค้า
สรุป รายละเอียดกิจกรรมภายในงาน มีทั้งหมด 16 รายการ ระหว่างวันที่ 24 กุมภาพันธ์ - 4 มีนาคม 2569 อาทิ พิธีบวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ (24 ก.พ.) กิจกรรมธรรมยาตราเดินธุดงค์ตามรอยบาทพระศาสดา (24 ก.พ. - 1 มี.ค.) การนำเที่ยวเมืองโบราณศรีมโหสถ และตลาดวัฒนธรรมย้อนยุค พิธีเปิดและขบวนแห่พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ (1 มี.ค.) และ การแสดงมินิคอนเสิร์ต (2 มี.ค.) และ การเวียนเทียนรอบรอยพระพุทธบาทคู่ ในวันมาฆบูชา (3 มี.ค.) นางสุมิตรากล่าว
ด้าน นายวัชรพล สารสอน ผู้อำนวยการ ททท. สำนักงานนครนายก กล่าวว่า ในด้านการส่งเสริมการท่องเที่ยว ททท. สำนักงานนครนายก ได้วางเป้าหมายยกระดับงานให้เป็น "หมุดหมายทางการท่องเที่ยวระดับประเทศ" โดยใช้ Soft Power ด้านเทศกาลประเพณี
จุดขาย (Highlights) เน้นเส้นทางธรรมแห่งศรัทธา การเวียนเทียนที่เป็น Unseen และตลาดวัฒนธรรมเมืองศรีมโหสถเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจชุมชน ความคาดหวัง คาดการณ์ว่าจะมีนักท่องเที่ยวไหลเข้ามากกว่าปีที่ผ่านมา และสร้างรายได้หมุนเวียนให้พื้นที่อย่างมาก นายวัชรพลกล่าว
ขณะที่ พ.ต.อ.ดำรงค์ อ้วนสูงเนิน รองผู้บังคับการตำรวจภูธรจังหวัดปราจีนบุรี กล่าวว่า ในงานทางเจ้าหน้าที่ได้คอยดูแลความปลอดภัยและการจราจร ให้ความสำคัญสูงสุดกับความปลอดภัยของนักท่องเที่ยว โดยระดมกำลังเจ้าหน้าที่จากทุกสถานีตำรวจในสังกัด
มีการจัดสายตรวจดูแลตลอดเส้นทางธรรมยาตรา 7 อำเภอ และจัดระบบจราจรบริเวณโบราณสถานสระมรกตให้คล่องตัว จัดช่องทางติดต่อ พร้อมให้บริการ 24 ชั่วโมง และหากพบเหตุผิดปกติสามารถแจ้งเบอร์ 191 ได้ทันที พ.ต.อ.ดำรงค์กล่าวในที่สุด
ขอเชิญชวนพุทธศาสนิกชนและนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ ร่วมสัมผัส “เส้นทางธรรมแห่งศรัทธา” ในงานเทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีน ครั้งที่ 40 ระหว่างวันที่ 24 กุมภาพันธ์ – 4 มีนาคม 2569 ณ โบราณสถานสระมรกต อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี ที่ได้ทั้งการท่องเที่ยว บุญกุศล ความรู้ทางประวัติศาสตร์
มานิตย์ สนับบุญ- ข่าว / ณัฐนันท์-ศุภมิตร – ภาพ / ปราจีนบุรี