POLITICS
ปปช.ปราจีนบุรีร่วมกับชมรมสตรองพิสูจน์ 'ขุดดินแลกน้ำ'ทำลายสิ่งแวดล้อมวงกว้าง
ปราจีนบุรี-สำนักงาน ป.ป.ช. ประจำจังหวัดปราจีนบุรี ผนึกกำลัง "ชมรม Strong - จิตพอเพียงต้านทุจริต" ลงพื้นที่ตรวจสอบเชิงลึกโครงการ "ขุดดินแลกน้ำ" ในแควหนุมาน อำเภอนาดี หลังชาวบ้านและผู้นำท้องถิ่นรวมตัวต่อต้านอย่างหนัก เนื่องจากส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอย่างรุนแรง ล่าสุด ผู้ว่าราชการจังหวัดสั่งระงับแล้ว 2 โครงการ และเร่งสอบอีก 2 โครงการที่เหลือ พบปริมาณขุดทรายกว่า 1.05 ล้านลูกบาศก์เมตร มูลค่าประเมินกว่า 200 ล้านบาทร้องเรียนหนัก ชี้ทำลายสิ่งแวดล้อม-ตลิ่งพัง

เมื่อเวลา 15.20 น. วันที่ 11 เมษายน 2569 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ผู้นำท้องถิ่นและประชาชนตำบลสะพานหิน อ.นาดี จ.ปราจีนบุรี ได้เข้าร้องทุกข์เกี่ยวกับโครงการ "ขุดดินแลกน้ำ" ของกระทรวงมหาดไทย ซึ่งดำเนินการในพื้นที่แควหนุมาน โดยระบุว่าโครงการดังกล่าวสร้างผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและวิถีชีวิตอย่างหนัก อาทิ
• ตลิ่งแม่น้ำพังทลาย และการขุดลอกไม่ตรงตามแบบมาตรฐาน
•น้ำขุ่นมัว กระทบต่อการใช้น้ำของประชาชน
• หาดทรายธรรมชาติหายไป ซึ่งแควหนุมานเป็นสายน้ำสำคัญที่ไหลมาจากอุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ (มรดกโลก) ก่อนรวมเป็นต้นน้ำแม่น้ำปราจีนบุรี
•รถบรรทุกน้ำหนักเกิน สร้างฝุ่นละอองระหว่างการขนส่ง

นอกจากนี้ ยังพบว่ามีผู้ประกอบการบางรายฉวยโอกาสลักลอบขุดและขนทรายออกไปเป็นจำนวนมาก ทั้งที่ยังไม่ได้รับอนุญาตอย่างถูกต้อง ซึ่งได้มีการแจ้งความดำเนินคดีไว้ที่ สภ.นาดี เมื่อวันที่ 5 มีนาคม 2569 ที่ผ่านมา ก่อนที่กรมเจ้าท่าจะเข้ามาสั่งระงับการขุดลอกชั่วคราวเมื่อวันที่ 30 มีนาคม 2569 เปิดข้อมูล 4 โครงการ ปริมาณทรายทะลุ 1 ล้าน ลบ.ม.
นายณรงค์ชัย ภักดีณรงค์ชัย ประธานชมรม Strong – จิตพอเพียงต้านทุจริต จังหวัดปราจีนบุรี เปิดเผยว่า เมื่อวันที่ 10 เมษายน 2569 ทางชมรมฯ ร่วมกับ ป.ป.ช. ปราจีนบุรี ได้ลงพื้นที่ตรวจสอบเชิงลึกเป็นรอบที่ 2 พร้อมเข้าพบ นายสมใจ พุทธเสนา นายอำเภอนาดี เพื่อติดตามความคืบหน้า หลังจากเคยร่วมประชุมรับฟังคำชี้แจงร่วมกับชาวบ้านไปแล้วเมื่อวันที่ 3 เมษายนที่ผ่านมา

จากการตรวจสอบพบว่า โครงการขุดดินแลกน้ำในพื้นที่อำเภอนาดี มีจำนวนทั้งสิ้น 4 โครงการ รวมปริมาณดินขุดกว่า 1,055,000 ลูกบาศก์เมตร ประกอบด้วย
1. โครงการขุดดินแลกน้ำคลองยาง (ม.1, 3, 4 ต.นาดี) ปริมาณดินขุด 294,000 ลบ.ม. (สถานะ: อยู่ระหว่างตรวจสอบ)
2. โครงการขุดดินแลกน้ำคลองยาง (ม.6, 7, 9 ต.สำพันตา) ปริมาณดินขุด 216,000 ลบ.ม. (สถานะ: อยู่ระหว่างตรวจสอบ)
3. โครงการขุดดินแลกน้ำแควหนุมาน (ม.1, 9 ต.สะพานหิน) ปริมาณดินขุด 174,000 ลบ.ม. (สถานะ: มีคำสั่งให้หยุดดำเนินการ)
4.โครงการขุดดินแลกน้ำแควหนุมาน (ม.2, 3, 4, 5 ต.สะพานหิน) ปริมาณดินขุด 331,000 ลบ.ม. (สถานะ: มีคำสั่งให้หยุดดำเนินการ)
ผู้ว่าฯ ออกหนังสือด่วนที่สุด สั่งเบรก 2 โครงการ
ล่าสุด นายวีระพันธ์ ดีอ่อน ผู้ว่าราชการจังหวัดปราจีนบุรี ได้ออกหนังสือราชการด่วนที่สุด (ลงวันที่ 9 เมษายน 2569) ถึงนายอำเภอนาดี สั่งระงับการดำเนินการโครงการขุดดินแลกน้ำ แควหนุมาน พื้นที่ตำบลสะพานหิน (โครงการที่ 3 และ 4) ไว้เป็นการชั่วคราว จนกว่าจะมีคำสั่งเปลี่ยนแปลง
สาเหตุของการสั่งระงับสืบเนื่องจาก:
•รูปแบบและวิธีการขุดลอกไม่ครบถ้วน: สำนักงานเจ้าท่าภูมิภาค สาขาฉะเชิงเทรา แจ้งว่ารายละเอียดรูปแบบการขุดลอกยังไม่ถูกต้อง และคณะกรรมการติดตามฯ ลงพื้นที่เมื่อวันที่ 30 มีนาคม พบว่าทางอำเภอนาดียังไม่ได้ดำเนินการแก้ไขตามที่ได้รับแจ้ง
•พบการลักลอบดูดทรายจำหน่าย: มีเบาะแสว่ามีบุคคลทำการดูดทรายเพื่อจำหน่ายบริเวณ ม.1 ต.สะพานหิน จริง ซึ่งเป็นการละเมิดระเบียบและได้มีการแจ้งความดำเนินคดีไปแล้ว จี้รัดกุม ป้องกันทุจริตผลประโยชน์ 200 ล้าน
นายณรงค์ชัย กล่าวทิ้งท้ายว่า โครงการ "ขุดดินแลกน้ำ" เป็นนโยบายแก้ปัญหาภัยแล้งที่ให้เอกชนเข้ามาขุดลอกแหล่งน้ำตื้นเขินโดยไม่ต้องใช้งบประมาณรัฐ แต่แลกกับสิทธิ์ในการนำดิน ทราย หรือกรวดที่ขุดได้ไปจำหน่าย

"ทาง ป.ป.ช. และชมรม Strong ตั้งข้อสังเกตว่า ปริมาณทรายที่ขุดได้จากทั้ง 4 โครงการ มีมูลค่าประเมินเบื้องต้นสูงกว่า 200 ล้านบาท ซึ่งถือเป็นผลประโยชน์มหาศาล จึงต้องมีการตรวจสอบอย่างรัดกุมว่า การดำเนินงานเป็นไปตามระเบียบกระทรวงมหาดไทย และ ตรงตามแบบที่กำหนดไว้หรือไม่ เพื่อป้องกันการทุจริตและการแสวงหาผลประโยชน์โดยมิชอบจากทรัพยากรธรรมชาติของชาติ" นายณรงค์ชัย ระบุ
มานิตย์ สนับบุญ - ข่าว/ณัฐนันท์ - ทองสุข - ภาพ/ ปราจีนบุรี
