ECON & BIZ
'พาณิชย์'เปิดตัว'ใกล้เก็บเกี่ยว'30ก.ย.นี้ใช้ AIเชื่อมข้อมูลรู้ก่อนบริหารสินค้าเกษตร
กรุงเทพฯ-กระทรวงพาณิชย์เปิดภาพการทำงานของ “ใกล้เก็บเกี่ยว” เครื่องมือใหม่ที่จะเปลี่ยนข้อมูลจากการใช้ติดตามสถานการณ์ สู่การ “คาดการณ์ล่วงหน้า” โดยเชื่อมโยงข้อมูลผลผลิต ราคา และพื้นที่จากหลายหน่วยงานให้เป็นภาพเดียวกัน เพื่อให้ภาครัฐรู้เร็วขึ้นว่าผลผลิตจะออกเมื่อไร พื้นที่ไหนมีความเสี่ยง และราคาเริ่มส่งสัญญาณอย่างไร ก่อนนำไปสู่มาตรการที่ตรงจุดและทันเวลา
นายนันทพงษ์ จิระเลิศพงษ์ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) เปิดเผยว่า ความท้าทายของการบริหารเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตร ไม่ใช่การขาดข้อมูล แต่คือข้อมูลสำคัญกระจายอยู่ในหลายหน่วยงานและแต่ละชุดมีจุดแข็งแตกต่างกัน โจทย์สำคัญจึงอยู่ที่การนำ Technology & AI มาเชื่อมโยงและประมวลผลข้อมูลเหล่านั้น เพื่อให้มองเห็นสถานการณ์ได้ครบถ้วน ถูกต้อง และแม่นยำยิ่งขึ้น
“เราไม่ได้ต้องการข้อมูลเพิ่มอีกหนึ่งชุด แต่ต้องทำให้ข้อมูลที่มีอยู่เชื่อมโยงกัน และตอบให้ได้ว่า ผลผลิตกำลังจะออกที่ไหน เมื่อไร มีปริมาณเท่าไร และราคากำลังไปในทิศทางใด เพราะเมื่อเห็นทั้งหมดพร้อมกัน เราจะมีเวลาบริหารสถานการณ์ก่อนที่จะกลายเป็นปัญหา”
สำหรับ “ข้าว” ซึ่งเป็นสินค้าแรกที่นำร่อง มีการเชื่อมข้อมูลทะเบียนข้าวกับข้อมูลดาวเทียม โดยใช้ข้อมูลทะเบียนเพื่อมองพื้นที่เพาะปลูก พันธุ์ข้าว และรอบเก็บเกี่ยวตั้งแต่ต้นฤดู ก่อนใช้ข้อมูลดาวเทียมที่อัปเดตรายพื้นที่ทุกสัปดาห์เข้ามาช่วยปรับภาพคาดการณ์เมื่อใกล้เก็บเกี่ยวให้สอดคล้องกับสถานการณ์จริงมากขึ้น
อีกด้านหนึ่งคือ “ราคา” ซึ่งเป็นสัญญาณสำคัญในการบริหารสถานการณ์ โดยนำข้อมูลราคาที่พาณิชย์จังหวัดรายงานทุกวันมาวิเคราะห์แนวโน้มควบคู่กับปริมาณผลผลิต หากราคาเริ่มลดลงเข้าใกล้ระดับเฝ้าระวัง จะช่วยให้เห็นสัญญาณก่อนเข้าสู่ภาวะที่ต้องเร่งแก้ปัญหา ทำให้ภาครัฐเห็น “ปริมาณ ราคา และพื้นที่เสี่ยง” ในภาพเดียวกัน
นายนันทพงษ์กล่าวว่า นี่คือการเปลี่ยน Data ให้เป็น Solution สำหรับการบริหารเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตร จากข้อมูลที่ใช้บอกว่า “เกิดอะไรขึ้น” ไปสู่ข้อมูลที่ช่วยตอบว่า “อะไรกำลังจะเกิดขึ้น” และ “ควรเตรียมรับมืออย่างไร” เพื่อให้มาตรการของภาครัฐพุ่งเป้า เหมาะสม และทันเวลา
“เมื่อเรารู้เร็วขึ้น เราก็มีเวลาบริหารมากขึ้น เป้าหมายของ ‘ใกล้เก็บเกี่ยว’ จึงไม่ใช่แค่คาดการณ์ให้แม่น แต่คือทำให้การคาดการณ์นำไปสู่การตัดสินใจและมาตรการได้จริง จาก Data ไปสู่ Decision และจาก Decision ไปสู่ Action”
ทั้งนี้ “ใกล้เก็บเกี่ยว” จะเปิดตัวอย่างเป็นทางการในวันที่ 30 กันยายนนี้ ภายใต้ความร่วมมือของ 4 กระทรวง โดยเริ่มนำร่องใน “ข้าว” เป็นสินค้าแรก ก่อนต่อยอดสู่สินค้าเกษตรอื่นในระยะต่อไป